Mantelzorg en dankbaarheid

Rond de Kerstdagen denk je soms na over andere onderwerpen. Dankbaarheid is er zo een. Veel mensen hebben een moeizame relatie met dankbaarheid. Iedereen heeft zich wel eens ongemakkelijk gevoeld bij het ontvangen van een te groot cadeau. Een oplossing kan zijn om nog een groter cadeau terug te geven en daarmee van het ongemakkelijke gevoel af te zijn. Maar onbewust zadel je een ander dan op met dit gevoel. Geven is vaak makkelijker dan ontvangen.

Mantelzorg is niet wederkerig

Als het met cadeaus al moeilijk is, hoe lastig is het dan wel niet voor mantelzorgers en degenen die de zorg ontvangen. Hier is immers per definitie geen gelijkwaardige relatie. De een geeft zorg en de ander ontvangt zorg. Ook al ervaren de meeste mantelzorgers veel voldoening bij het geven van zorg, de rollen worden meestal nooit omgedraaid. In een huwelijk beloof je trouw in voor- en tegenspoed. Je weet van te voren niet hoe die rollen verdeeld zijn in de toekomst. Het huwelijk is een soort verzekering waarbij je niet weet wie van de twee verzekerd is voor zorg van de ander. Voor je oude ouders zorgen duurt gemiddeld 3 jaar, daar staat 18 jaar ouder-kind zorg tegenover. Voor een kind met ernstige beperkingen zorg je je leven lang. Natuurlijk ontvangen veel mantelzorgers andere zaken zoals relativering, aandacht, rust, humor, liefde, dankbaarheid. Maar de mate van zorg is nooit wederkerig.

Leren ontvangen

Ik las laatst een mooi verhaal over een vrouwelijk arts die ongeneeslijk ziek werd. Zij had haar hele leven, zowel in haar werk als privĂ©, veel gegeven. Zij gaf haar volwassen kinderen aan dat zij haar leven voltooid achtte en de laatste afhankelijk fase niet wilde meemaken. Haar kinderen weigerden dit te accepteren. Zij gaven aan dat zij nog wat te leren had, namelijk ontvangen. De vrouw heeft de wens van haar kinderen uitgevoerd en nog enige jaren tevreden geleefd nadat zij leerde zorg en hulp te ontvangen. Hoewel ik positief sta in de discussie over voltooid leven, maakte dit verhaal op mij veel indruk. Leren ontvangen vermindert het ongemak dat velen bij zorg krijgen ervaren. 

2018

De Koning riep in zijn Kersttoespraak op tot meer onderlinge hulp. Het zou mooi zijn als hulp geven op nog meer plaatsen en in nog meer vormen groeit. Dat we de zorg voor anderen met nog meer mensen kunnen delen en verdelen. Mezzo ondersteunt, samen met haar honderden lokale lidorganisaties, de 4 miljoen mantelzorgers. Wij zoeken samen steeds nieuwe wegen om nog effectiever te zijn. Ik wens zowel alle mantelzorgers als degenen die zij verzorgen, een jaar waarin geven en ontvangen ieders leven waardevoller maakt.

Elisabeth van Oostrum

Voorzitter van Mezzo 'De wereld van de zorg en mantelzorg verandert de laatste jaren zo snel, dat ik... Bekijk profiel en blogs