Soms heb je als mantelzorger even tijd voor jezelf nodig. Om uit te rusten, andere mensen te zien of andere dingen te doen dan zorgen. Dat kan echter alleen als je de zorg op een vertrouwde en veilige manier kunt overdragen. Wat komt hier bij kijken?

Wat is respijtzorg?

Vervangende zorg of respijtzorg houdt in dat je de zorg tijdelijk overdraagt aan een ander. Het doel van respijtzorg is om de zorg voor een ander vol te houden op een wijze die past in jouw leven. Respijtzorg is een vorm van mantelzorgondersteuning. Mantelzorgondersteuning is een verzamelterm voor alle voorzieningen en diensten die de draagkracht van mantelzorgers vergroten en/of de draaglast verminderen.

  • Het kan gaan om opvang buitenshuis, zoals dagopvang, verblijf in een logeerhuis, zorgboerderij, respijthuis of in een time-outvoorziening.
  • Ook kan er iemand bij je naaste thuis komen, als deze liever in zijn vertrouwde omgeving blijft.
  • De zorg kan overgenomen worden door een familielid, vriend of kennis, vrijwilliger of beroepskracht.
  • Het kan incidenteel zijn, bijvoorbeeld tijdens een vakantie, of structureel, bijvoorbeeld een dagdeel per week of een weekend per maand.
  • Het kan ook gaan om een gezamenlijke vakantie van de mantelzorger en de zorgvrager waarbij de zorg wordt overgenomen door een professional.

Wat kost het?

Respijtzorg kost soms niets, bijvoorbeeld als familie, vrienden of vrijwilligers de zorg overnemen. Soms betaal je dan wel reiskosten. Als er wel kosten aan verbonden zijn, kun je die mogelijk vergoed krijgen als je een indicatie krijgt voor zorg in natura of vanuit het persoonsgebonden budget (pgb).

  • Vanuit de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo). Dit is mogelijk als de zorgvrager zelf ondersteuning krijgt vanuit de Wmo. Hiervoor geldt een vermogens- en inkomensafhankelijke eigen bijdrage. In dat geval kun je respijtzorg aanvragen bij de gemeente.
  • Vanuit de Jeugdwet. Kinderen met een beperking, stoornis of aandoening kunnen in aanmerking komen voor logeeropvang in een instelling. Je kunt hiervoor een aanvraag doen bij je gemeente.
  • Als de zorgvrager zorg vanuit de Wet langdurige zorg (Wlz) krijgt via een persoonsgebonden budget (pgb), kan vanuit datzelfde budget. Het zorgkantoor moet voor de aangevraagde pgb-logeeropvang de zorgbeschrijving en het zorgcontract goedkeuren.
  • Door de zorgverzekeraar. Sommige zorgverzekeraars vergoeden vervangende zorg of een mantelzorgarrangement geheel of gedeeltelijk vanuit de aanvullende verzekering. Lees meer over deze vergoedingen en bekijk het overzicht van vergoedingen per zorgverzekeraar

Hoe regel je het?

  • Je kunt bij een lokale organisatie voor mantelzorgondersteuning informeren naar de mogelijkheden bij je in de regio. Vaak bieden zij zelf hulp met inzet van vrijwilligers en kennen zij andere lokale vrijwilligersorganisaties die kunnen helpen.
  • Een mantelzorgmakelaar kan je helpen bij het regelen van respijtzorg; het zoeken naar een geschikte voorziening en/of het regelen van financiën. 
  • Een onafhankelijke cliëntondersteuner denkt met je mee en helpt je in de voorbereiding op het gesprek met de gemeente of zorgaanbieder.
  • Bekijk het aanbod van zorgaanbieders op het Tijdvoorjezelf-platform.
  • Weet je al welke organisatie je wilt inschakelen? Dan zijn medewerkers vaak bereid om je op weg te helpen met het regelen van bijvoorbeeld financiering en vervoer. 

Ook kun je altijd contact opnemen met de Mezzo Mantelzorglijn of stel je vraag over vervangende zorg in de community.

Tips voor overdragen van de zorg

Vind je het lastig om de zorg over te dragen? Of heeft uw naaste het hier moeilijk mee? Lees dan de tips om de zorg met een gerust hart over te dragen.

Zie ook

Stel je vraag over vervangende zorg in de community.