Om de zorg dichterbij huis te organiseren doet u als gemeente steeds vaker een beroep op mantelzorgers en zorgvrijwilligers. Daarmee heeft u ook de verantwoordelijkheid om deze mensen te ondersteunen. Bovendien bent u vanaf 2015 verplicht mantelzorgers jaarlijks een blijk van waardering te geven. Hoe doet u dat?

Mantelzorgers betrekken

Kenmerkend aan de Wet maatschappelijk ondersteuning 2015 is dat de ondersteuning die u als gemeente biedt, op maat moet zijn. Dat betekent dat u moet onderzoeken wat de situatie van de hulpvrager is, wat zijn omgeving kan doen en welke professionele ondersteuning er precies nodig is.

Dit gebeurt vaak in de vorm van een keukentafelgesprek. Belangrijk is om daar ook de mantelzorger(s) bij te betrekken. Bekijk daarvoor onze pagina met informatie en adviezen over het keukentafelgesprek.

Een sociaal wijkteam is niet meer weg te denken in de ondersteuning vanuit de Wmo. De integrale manier van werken is essentieel om extra kwaliteit te leveren tegen minder kosten. Effectiviteit ontstaat onder andere door gebruik van eigen kracht en het eigen netwerk van de zorgvrager. In de handreiking Naar een sociaal wijkteam dat aansluit bij mantelzorg ondersteunen we gemeenten bij het realiseren van een sociaal wijkteam dat de mantelzorger goed in beeld heeft.

Mantelzorgers ondersteunen

Om mantelzorgers en zorgvrijwilligers goed te ondersteunen kunt u gebruikmaken van het Mezzo Model – samenwerken voor de informele zorg. Hierin vindt u handvatten om beleid voor mantelzorgers op te stellen en uit te voeren, om uw regierol te nemen en om de samenwerking tussen formele en informele zorg te versterken.

Het model gaat uit van de visie dat mantelzorgers op hun eigen wijze voor een ander moeten kunnen zorgen. Zo kunnen zij het langer, beter en gezonder volhouden. Het is aan u als gemeente om dat te faciliteren.

Mantelzorgers waarderen

Sinds 2015 is de jaarlijkse blijk van waardering voor mantelzorgers de taak van de gemeente. Hoe u daar invulling aan geeft, mag u zelf bepalen.

De mantelzorgwaardering dient twee doelen:

  • Vinden en gevonden worden: het in beeld hebben van mantelzorgers.
  • Verlichten: erkenning van de inzet en verbetering van de ondersteuning van mantelzorgers

Mezzo adviseert u het volgende: 

  • Evalueer het afgelopen jaar en betrek mantelzorgers bij het opstellen van nieuw beleid.
  • Weet welk budget u heeft (zie overzicht budgetten per gemeente) en bepaal op voorhand hoe eventueel overgebleven budget als nog ten goede komt aan de mantelzorgers.
  • Houdt de criteria om in aanmerking te komen voor mantelzorgwaardering laag, kies voor brede communicatie en een toegankelijke aanmeldingsprocedure. Door mantelzorgers vroeg in beeld te hebben, kan de mantelzorger beter en tijdig ondersteund worden. Uw doelstelling zou dan ook moeten zijn om veel mantelzorgers te bereikten.
  • Kies voor een pakket bestaande uit verschillende onderdelen, zodat de mantelzorger kan kiezen. Dé mantelzorger bestaat niet en daarmee is het lastig elke mantelzorger te waarderen met dezelfde vorm. Uit de enquête van Mezzo onder het Nationaal mantelzorgpanel blijkt dat 62% het liefst een financiële bijdrage ontvangt. Een mix van tegemoetkoming, ondersteuning en waardering kan goed werken. Bijvoorbeeld een combinatie van een financiële bijdrage, korting op hulp bij het huishouden en een activiteit op de Dag van de Mantelzorg. U kunt ook kiezen voor het waarderingsplatform voor mantelzorgers.

Lees meer in de Handreiking Opstellen beleid mantelzorgwaardering

Wij hebben veel aan de handreiking ‘Opstellen beleid mantelzorgwaardering’ van Mezzo gehad! We hebben onze stukken aangepast en deze zijn in het college behandeld en akkoord bevonden. Bedankt Mezzo! Yvonne Kleinbussink en Sylvia de Ruiter – Gemeente Kampen

Tip: neem mantelzorg mee in cliëntervaringsonderzoek 

Gemeenten zijn verplicht een cliëntervaringsonderzoek uit te voeren. Dit is een uitgelezen kant om ook de mantelzorgondersteuning binnen uw gemeente te evalueren. Mezzo stelde hiervoor vragen op die u kunt meenemen in uw onderzoek.

Lees meer

Advies op maat

Wilt u een advies op maat, dan kunt u altijd een afspraak maken met een adviseur van Mezzo. Deze kent de situatie in uw gemeente, denkt graag met u mee en kan u ook op weg helpen met voorbeelden uit andere regio’s.

Nieuwsbrief voor gemeenten

Wilt u op de hoogte blijven van actuele informatie over mantelzorg? Meld u dan aan voor de Nieuwsbrief voor gemeenten.

Meer weten?

Rianne Hanning Senior beleidsmedewerker 030-7606052

Aan mantelzorgers vragen welke waardering zij willen

Yvette Raets Lees het verhaal van Yvette